Πολύποδες Χοληδόχου Κύστης

Οι περισσότεροι πολύποδες της χοληδόχου κύστης είναι καλοήθεις και ανακαλύπτονται τυχαία, όμως το μέγεθος και τα χαρακτηριστικά τους καθορίζουν αν χρειάζονται παρακολούθηση ή χειρουργική αφαίρεση.

Τι είναι οι πολύποδες της χοληδόχου κύστης;

Οι πολύποδες της χοληδόχου κύστης είναι προσεκβολές του εσωτερικού της τοιχώματος της χοληδόχου κύστης προς τον αυλό της.

Στις περισσότερες περιπτώσεις ανακαλύπτονται τυχαία σε ένα υπερηχογράφημα κοιλίας που πραγματοποιήθηκε για άλλο λόγο.

Ο όρος «πολύποδας» περιγράφει κυρίως την εικόνα που βλέπουμε στην απεικόνιση. Δεν σημαίνει ότι όλες αυτές οι βλάβες έχουν την ίδια ιστολογική φύση. Πολλές είναι καλοήθεις ψευδοπολυποειδείς βλάβες, ενώ ένα μικρότερο ποσοστό είναι πραγματικοί νεοπλασματικοί πολύποδες.

Τύποι πολυπόδων

Χοληστερινικοί πολύποδες

Είναι η συχνότερη καλοήθης μορφή και δημιουργούνται από εναπόθεση χοληστερόλης στο τοίχωμα της χοληδόχου κύστης.

Συχνά είναι μικροί και μπορεί να υπάρχουν περισσότεροι από ένας. Δεν θεωρούνται προκαρκινικές βλάβες.

Αδενώματα

Είναι πραγματικοί νεοπλασματικοί πολύποδες που προέρχονται από το επιθήλιο της χοληδόχου κύστης.

Είναι πολύ λιγότερο συχνοί από τους χοληστερινικούς πολύποδες, αλλά έχουν μεγαλύτερη κλινική σημασία επειδή ορισμένοι μπορεί να έχουν προκαρκινικό δυναμικό.

Άλλες πολυποειδείς βλάβες

Στο υπερηχογράφημα μπορεί να εμφανίζονται ως πολύποδες και άλλες καλοήθεις αλλοιώσεις, όπως φλεγμονώδεις βλάβες ή εστιακές αλλοιώσεις του τοιχώματος.

Η ακριβής φύση μιας πολυποειδούς βλάβης δεν είναι πάντοτε δυνατό να καθοριστεί μόνο από ένα απλό υπερηχογράφημα. Για αυτό η απόφαση για παρακολούθηση ή επέμβαση βασίζεται κυρίως στο μέγεθος, στη μορφολογία και στην εξέλιξή της στον χρόνο.

Ένας πολύποδας στη χοληδόχο κύστη δεν σημαίνει καρκίνο.
Οι περισσότεροι μικροί πολύποδες είναι καλοήθεις. Ο κίνδυνος κακοήθειας αυξάνεται κυρίως όσο μεγαλώνει το μέγεθος της βλάβης και όταν συνυπάρχουν συγκεκριμένοι παράγοντες κινδύνου.

Συμπτώματα

Οι περισσότεροι πολύποδες της χοληδόχου κύστης δεν προκαλούν κανένα σύμπτωμα και ανακαλύπτονται τυχαία.

Σε ορισμένους ασθενείς υπάρχουν ενοχλήματα από το δεξιό άνω μέρος της κοιλιάς, ναυτία ή συμπτώματα μετά τα γεύματα. Ωστόσο, οι ίδιοι οι πολύποδες θεωρείται ότι σπάνια αποτελούν άμεση αιτία πόνου και πριν αποδοθούν τα συμπτώματα σε αυτούς χρειάζεται να αποκλειστούν άλλες συχνότερες αιτίες, όπως η χολολιθίαση ή άλλη πάθηση του πεπτικού.

Όταν ένας ασθενής έχει συμπτώματα που φαίνεται να προέρχονται από τη χοληδόχο κύστη και δεν εντοπίζεται άλλη αιτία, η χολοκυστεκτομή μπορεί να συζητηθεί εξατομικευμένα. Είναι όμως σημαντικό να γνωρίζει ότι η επέμβαση δεν εγγυάται πάντοτε ότι ο πόνος θα εξαφανιστεί, ακριβώς επειδή τα συμπτώματα μπορεί να έχουν άλλη προέλευση.

Αίτια και παράγοντες κινδύνου

Δεν υπάρχει ένας ενιαίος μηχανισμός που να προκαλεί όλους τους πολύποδες της χοληδόχου κύστης.

Οι χοληστερινικοί πολύποδες σχετίζονται με εναπόθεση λιπιδίων στο τοίχωμα, ενώ τα αδενώματα αποτελούν νεοπλασματικές βλάβες διαφορετικής προέλευσης.

Για την εκτίμηση του κινδύνου κακοήθειας ιδιαίτερη σημασία έχουν:

το μέγεθος του πολύποδα
η ηλικία άνω των 60 ετών
η πρωτοπαθής σκληρυντική χολαγγειίτιδα (PSC)
η ασιατική καταγωγή
η άμισχη μορφολογία του πολύποδα ή εστιακή πάχυνση του τοιχώματος της χοληδόχου κύστης άνω των 4 mm

Η παρουσία ενός μονήρους πολύποδα μπορεί να αυξήσει επιπλέον την υποψία όταν συνυπάρχει ήδη κάποιος από τους παραπάνω παράγοντες, αλλά δεν χρησιμοποιείται από μόνη της ως ανεξάρτητη ένδειξη χειρουργείου στις ευρωπαϊκές οδηγίες.

Διάγνωση

Το υπερηχογράφημα αποτελεί την πρώτη εξέταση

Η βασική εξέταση για την ανίχνευση και παρακολούθηση των πολυπόδων είναι το υπερηχογράφημα άνω κοιλίας.

Με το υπερηχογράφημα αξιολογούνται:

το μέγεθος του πολύποδα
ο αριθμός των βλαβών
η μορφολογία τους
η πιθανή πάχυνση του τοιχώματος
η συνύπαρξη χολολιθίασης ή άλλων ευρημάτων

Οι ευρωπαϊκές οδηγίες δεν συνιστούν τη συστηματική χρήση πιο σύνθετων εξετάσεων σε κάθε ασθενή.

Όταν η εικόνα δεν είναι σαφής

Σε πιο δύσκολες περιπτώσεις, ιδιαίτερα όταν το υπερηχογράφημα δεν μπορεί να χαρακτηρίσει με βεβαιότητα τη βλάβη και η απόφαση για χειρουργείο δεν είναι ξεκάθαρη, μπορεί να χρησιμοποιηθεί επιπλέον απεικόνιση.

Σε εξειδικευμένα κέντρα, ενδοσκοπικό υπερηχογράφημα (EUS) ή υπερηχογράφημα με σκιαγραφικό μπορούν να προσφέρουν περισσότερες πληροφορίες σε επιλεγμένους ασθενείς.

Αντιμετώπιση

Το μέγεθος του πολύποδα είναι βασικό για την απόφαση

Πολύποδας έως 5 mm

Όταν ο ασθενής δεν έχει παράγοντες κινδύνου για κακοήθεια, οι ευρωπαϊκές οδηγίες δεν θεωρούν απαραίτητη την τακτική παρακολούθηση ενός πολύποδα έως 5 mm.

Πολύποδας 6–9 mm

Εδώ η αντιμετώπιση εξαρτάται από το συνολικό προφίλ του ασθενούς.

Αν δεν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου, συνιστάται παρακολούθηση με υπερηχογράφημα στους 6 μήνες, στον 1 χρόνο και στα 2 χρόνια. Αν δεν υπάρχει αύξηση, η παρακολούθηση μπορεί στη συνέχεια να σταματήσει.

Αν όμως υπάρχει ένας ή περισσότεροι παράγοντες κινδύνου, όπως ηλικία άνω των 60 ετών, PSC ή άμισχη μορφολογία, συστήνεται χολοκυστεκτομή, εφόσον ο ασθενής είναι κατάλληλος για χειρουργείο.

Πολύποδας 10 mm ή μεγαλύτερος

Για πολυποειδή βλάβη 10 mm ή μεγαλύτερη, οι ευρωπαϊκές οδηγίες συστήνουν χολοκυστεκτομή, εφόσον ο ασθενής μπορεί να υποβληθεί με ασφάλεια σε επέμβαση και συμφωνεί με τη θεραπεία.

Δεν αποφασίζουμε για χειρουργείο από έναν αριθμό μόνο.
Το μέγεθος είναι πολύ σημαντικό, αλλά συνεκτιμώνται η ηλικία, η μορφολογία του πολύποδα, η παρουσία παραγόντων κινδύνου, τυχόν αύξηση κατά την παρακολούθηση και η συνολική κατάσταση του ασθενούς.

Τι γίνεται αν ο πολύποδας μεγαλώνει;

Αν ένας πολύποδας που παρακολουθείται φτάσει τα 10 mm, συνιστάται χολοκυστεκτομή.

Αν αυξηθεί κατά 2 mm ή περισσότερο μέσα στην περίοδο παρακολούθησης, η αλλαγή δεν σημαίνει αυτομάτως κακοήθεια. Χρειάζεται να αξιολογηθεί μαζί με το νέο μέγεθος του πολύποδα και τους υπόλοιπους παράγοντες κινδύνου, ώστε να αποφασιστεί αν θα συνεχιστεί η παρακολούθηση ή αν είναι προτιμότερη η επέμβαση.

Αυτό είναι σημαντικό, γιατί η μικρή αύξηση ενός πολύποδα δεν ισοδυναμεί από μόνη της με καρκίνο. Μελέτες μακροχρόνιας παρακολούθησης δείχνουν ότι κάποια αύξηση μεγέθους μπορεί να αποτελεί μέρος της φυσικής πορείας μικρών πολυπόδων.

Χειρουργική θεραπεία

Λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή

Όταν υπάρχει ένδειξη χειρουργικής θεραπείας, η επέμβαση που πραγματοποιείται είναι χολοκυστεκτομή, δηλαδή αφαιρείται ολόκληρη η χοληδόχος κύστη μαζί με τον πολύποδα.

Σήμερα η επέμβαση γίνεται συνήθως λαπαροσκοπικά, μέσω μικρών τομών στην κοιλιά.

Γιατί δεν αφαιρείται μόνο ο πολύποδας;

Δεν γίνεται συνήθως τοπική «πολυπεκτομή» όπως, για παράδειγμα, στους πολύποδες του παχέος εντέρου.

Η οριστική ιστολογική διάγνωση απαιτεί την εξέταση της βλάβης και του τοιχώματος της χοληδόχου κύστης, ενώ όταν υπάρχει επαρκής ένδειξη για επέμβαση, η καθιερωμένη θεραπεία είναι η αφαίρεση της χοληδόχου κύστης.

Μετά την επέμβαση, ολόκληρο το παρασκεύασμα αποστέλλεται για ιστολογική εξέταση, η οποία καθορίζει την ακριβή φύση του πολύποδα.

Όταν υπάρχει υποψία κακοήθειας

Αν τα απεικονιστικά χαρακτηριστικά δημιουργούν ουσιαστική υποψία καρκίνου της χοληδόχου κύστης, η αντιμετώπιση χρειάζεται διαφορετικό ογκολογικό σχεδιασμό και δεν αντιμετωπίζεται ως μια απλή προγραμματισμένη χολοκυστεκτομή.

Σε τέτοιες περιπτώσεις χρειάζεται πλήρης σταδιοποίηση και εξατομικευμένος χειρουργικός σχεδιασμός.

Μετά την επέμβαση / αποκατάσταση

Μετά από μια ανεπίπλεκτη λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή η κινητοποίηση ξεκινά νωρίς και η νοσηλεία είναι συνήθως σύντομη.

Η διατροφή επανέρχεται σταδιακά ανάλογα με την ανοχή του ασθενούς και οι περισσότεροι επιστρέφουν προοδευτικά στις καθημερινές τους δραστηριότητες.

Η χοληδόχος κύστη δεν είναι απαραίτητη για την παραγωγή της χολής. Η χολή συνεχίζει να παράγεται από το ήπαρ και, μετά την επέμβαση, περνά απευθείας στο έντερο.

Το σημαντικότερο αποτέλεσμα μετά από χολοκυστεκτομή για πολύποδα είναι η ιστολογική εξέταση, η οποία επιβεβαιώνει με ακρίβεια τη φύση της βλάβης και καθορίζει αν χρειάζεται οποιαδήποτε περαιτέρω παρακολούθηση.

Συχνές ερωτήσεις

Ένας πολύποδας στη χοληδόχο κύστη σημαίνει ότι έχω καρκίνο;

Όχι. Η μεγάλη πλειονότητα των μικρών πολυπόδων είναι καλοήθεις. Το μέγεθος και συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του πολύποδα χρησιμοποιούνται για να εκτιμηθεί ο κίνδυνος και να αποφασιστεί αν χρειάζεται παρακολούθηση ή επέμβαση.

Πρέπει να αφαιρεθεί ένας πολύποδας 5 mm;

Συνήθως όχι. Αν ο πολύποδας είναι έως 5 mm και δεν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου, οι ευρωπαϊκές οδηγίες δεν θεωρούν απαραίτητη ούτε τη συστηματική παρακολούθησή του. Αν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου, η προσέγγιση αλλάζει και μπορεί να χρειάζεται υπερηχογραφικός έλεγχος.

Τι γίνεται αν ο πολύποδας είναι 7 ή 8 mm;

Ένας πολύποδας 6–9 mm χωρίς παράγοντες κινδύνου συνήθως παρακολουθείται με υπερηχογράφημα. Αν όμως υπάρχουν συγκεκριμένοι παράγοντες αυξημένου κινδύνου, μπορεί να προταθεί χολοκυστεκτομή.

Γιατί τα 10 mm θεωρούνται σημαντικό όριο;

Το μέγεθος αποτελεί έναν από τους ισχυρότερους δείκτες πιθανότητας νεοπλασματικής βλάβης. Για αυτό οι ευρωπαϊκές οδηγίες χρησιμοποιούν τα 10 mm ως όριο πάνω από το οποίο συστήνεται χολοκυστεκτομή στους κατάλληλους για επέμβαση ασθενείς. Το όριο αυτό αποτελεί πρακτικό κλινικό κριτήριο και δεν σημαίνει ότι κάθε πολύποδας 10 mm είναι καρκίνος.

Αν ο πολύποδας μεγαλώσει, σημαίνει ότι είναι κακοήθης;

Όχι απαραίτητα. Μικρή αύξηση μπορεί να παρατηρηθεί και σε καλοήθεις πολύποδες. Η μεταβολή του μεγέθους αξιολογείται μαζί με το τελικό μέγεθος, τη μορφολογία και τους παράγοντες κινδύνου του ασθενούς.

Μπορεί να αφαιρεθεί μόνο ο πολύποδας και να μείνει η χοληδόχος κύστη;

Στην καθιερωμένη χειρουργική αντιμετώπιση όχι. Όταν υπάρχει ένδειξη για επέμβαση, πραγματοποιείται χολοκυστεκτομή και ο πολύποδας εξετάζεται ιστολογικά μαζί με τη χοληδόχο κύστη.

Επικοινωνήστε μαζί μας

Για πληροφορίες σχετικά με παθήσεις, επεμβάσεις ή για τον προγραμματισμό της επίσκεψής σας, επικοινωνήστε με το ιατρείο.

Τηλέφωνο επικοινωνίας

6973343185

E-mail