Χειρουργική Πυελικού Εδάφους

Τι είναι η Χειρουργική Πυελικού Εδάφους;

Το πυελικό έδαφος αποτελείται από μύες, συνδέσμους και άλλες δομές που στηρίζουν το ορθό, την ουροδόχο κύστη και τα γεννητικά όργανα και συμμετέχουν στον έλεγχο της αφόδευσης και της εγκράτειας.

Όταν η στήριξη ή ο συντονισμός αυτών των δομών διαταραχθεί, μπορεί να εμφανιστούν προβλήματα όπως πρόπτωση του ορθού, εσωτερική πρόπτωση ή εγκολεασμός του ορθού, ορθοκήλη, δυσκολία στην κένωση ή ακράτεια κοπράνων. Συχνά περισσότερες από μία διαταραχές συνυπάρχουν.

Η χειρουργική θεραπεία έχει θέση όταν υπάρχει συγκεκριμένη ανατομική βλάβη που προκαλεί σημαντικά συμπτώματα και η συντηρητική αντιμετώπιση δεν έχει προσφέρει επαρκή βελτίωση.

Πότε εφαρμόζεται;

Η χειρουργική θεραπεία εξετάζεται κυρίως σε:

• Πρόπτωση Ορθού, όταν το ορθό προβάλλει προς τα έξω ή προκαλεί σημαντική δυσλειτουργία.
• Εσωτερική πρόπτωση / εγκολεασμό του ορθού, όταν σχετίζεται με έντονα συμπτώματα αποφρακτικής αφόδευσης και έχουν αποτύχει οι συντηρητικές θεραπείες.
• Συμπτωματική ορθοκήλη, όταν προκαλεί σημαντική δυσκολία στην κένωση και τα συμπτώματα επιμένουν παρά τη ρύθμιση των κενώσεων και τη θεραπεία του πυελικού εδάφους.
• Επιλεγμένες περιπτώσεις εντεροκήλης ή άλλης σύνθετης πρόπτωσης που επηρεάζει τη λειτουργία του εντέρου.
• Ακράτεια κοπράνων, όταν η συντηρητική θεραπεία δεν επαρκεί και υπάρχει ένδειξη για επεμβατική αντιμετώπιση, όπως ιερή νευροτροποποίηση.

---

Πότε δεν οδηγούμαστε σε χειρουργείο;

Σε πολλές λειτουργικές διαταραχές της αφόδευσης, η πρώτη θεραπεία είναι η ρύθμιση της σύστασης των κοπράνων, η αποφυγή έντονης προσπάθειας και η εξειδικευμένη φυσικοθεραπεία ή biofeedback του πυελικού εδάφους.

Μια ορθοκήλη, για παράδειγμα, δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη επέμβασης. Πολλές ορθοκήλες είναι ασυμπτωματικές και ανακαλύπτονται κατά την εξέταση. Χειρουργική αντιμετώπιση εξετάζεται όταν τα συμπτώματα είναι σημαντικά και επιμένουν παρά τη σωστή συντηρητική θεραπεία.

Αντίστοιχα, όταν το κύριο πρόβλημα είναι δυσσυνέργεια των μυών του πυελικού εδάφους, δηλαδή οι μύες δεν χαλαρώνουν σωστά κατά την αφόδευση, η θεραπεία είναι κυρίως λειτουργική και όχι χειρουργική.

---

Προεγχειρητικός έλεγχος

Η διερεύνηση αρχίζει με λεπτομερές ιστορικό και κλινική εξέταση. Ιδιαίτερη σημασία έχουν:

• η συχνότητα και η μορφή των κενώσεων,
• η αίσθηση ατελούς κένωσης,
• η ανάγκη έντονης προσπάθειας,
• επεισόδια ακράτειας,
• προηγούμενοι τοκετοί ή επεμβάσεις στην πύελο,
• και η παρουσία ουρολογικών ή γυναικολογικών συμπτωμάτων.

Αφοδευσιογραφία

Η αφοδευσιογραφία, με ακτινοσκόπηση ή δυναμική μαγνητική τομογραφία, καταγράφει τι συμβαίνει στην πύελο την ώρα της κένωσης και μπορεί να αναδείξει:

• εσωτερική πρόπτωση του ορθού
• ορθοκήλη
• εντεροκήλη ή σιγμοειδοκήλη
• διαταραχή της καθόδου του πυελικού εδάφους
• προβλήματα στην κένωση του ορθού

Μανομετρία πρωκτού και ορθού

Η μανομετρία εξετάζει τη λειτουργία των σφιγκτήρων, την αισθητικότητα του ορθού και τον συντονισμό των μυών κατά την προσπάθεια αφόδευσης.

Χρησιμοποιείται ιδιαίτερα όταν υπάρχουν δυσκολία στην κένωση ή ακράτεια.

Κολονοσκόπηση

Ανάλογα με την ηλικία, τα συμπτώματα και το ιστορικό, μπορεί να χρειαστεί κολονοσκόπηση ώστε να αποκλειστούν άλλες παθήσεις του παχέος εντέρου και του ορθού πριν από την επέμβαση.

Διεπιστημονική αξιολόγηση

Όταν συνυπάρχουν πρόπτωση μήτρας ή κόλπου, ουρολογικά προβλήματα ή άλλες διαταραχές των πυελικών οργάνων, ο σχεδιασμός χρειάζεται συχνά συνεργασία χειρουργού παχέος εντέρου και ορθού, ουρογυναικολόγου, ουρολόγου, ακτινολόγου και εξειδικευμένου φυσικοθεραπευτή πυελικού εδάφους.

---

Πώς πραγματοποιείται;

---

Κύριες χειρουργικές τεχνικές

---

Κοιλιακή ή περινεϊκή προσέγγιση;

---

Τι να περιμένει ο ασθενής αμέσως μετά;

Η μετεγχειρητική πορεία εξαρτάται από την επέμβαση που έχει πραγματοποιηθεί.

Μετά από ελάχιστα επεμβατική ορθοπηξία, η κινητοποίηση ξεκινά συνήθως νωρίς και η διατροφή επανέρχεται σταδιακά.

Ιδιαίτερη σημασία έχει από τις πρώτες ημέρες η αποφυγή δυσκοιλιότητας και έντονης προσπάθειας κατά την κένωση, ώστε να προστατευθεί η αποκατάσταση.

Μετά από περινεϊκές επεμβάσεις η νοσηλεία είναι επίσης συνήθως σχετικά σύντομη, αλλά η πορεία καθορίζεται από τη γενική κατάσταση και το είδος της επέμβασης.

Αποκατάσταση & επιστροφή στην καθημερινότητα

Η επάνοδος στις καθημερινές δραστηριότητες γίνεται σταδιακά.

Η σωστή ρύθμιση των κενώσεων αποτελεί σημαντικό κομμάτι της αποκατάστασης. Συνήθως δίνονται οδηγίες για:

• επαρκή πρόσληψη υγρών
• σωστή πρόσληψη φυτικών ινών ανάλογα με την περίπτωση
• αποφυγή παρατεταμένης προσπάθειας στην τουαλέτα
• σταδιακή επιστροφή στη σωματική δραστηριότητα
• εξειδικευμένη φυσικοθεραπείας του πυελικού εδάφους όταν υπάρχει ένδειξη

Η χειρουργική διόρθωση της ανατομίας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι όλες οι λειτουργικές ενοχλήσεις εξαφανίζονται αμέσως. Η δυσκοιλιότητα, η ακράτεια ή οι διαταραχές της αφόδευσης συχνά χρειάζονται παράλληλη αντιμετώπιση και μετά την επέμβαση.

Πιθανοί κίνδυνοι και επιπλοκές

Οι κίνδυνοι εξαρτώνται από την τεχνική και μπορεί να περιλαμβάνουν:

• αιμορραγία
• λοίμωξη
• τραυματισμό γειτονικών δομών
• δυσκοιλιότητα ή μεταβολή της λειτουργίας του εντέρου
• επιμονή ή εμφάνιση προβλημάτων εγκράτειας
• υποτροπή της πρόπτωσης
• επιπλοκές του πλέγματος όταν χρησιμοποιείται
• σε επεμβάσεις που περιλαμβάνουν εκτομή εντέρου, επιπλοκές της αναστόμωσης

Στην ιερή νευροτροποποίηση μπορεί να χρειαστεί στο μέλλον επαναπρογραμματισμός, αλλαγή της συσκευής ή νέα επέμβαση. Η μακροχρόνια παρακολούθηση αποτελεί μέρος της θεραπείας.

Τι προσφέρει η χειρουργική θεραπεία;

Στην πρόπτωση του ορθού, στόχος είναι η επαναφορά και σταθεροποίηση του ορθού στη φυσιολογική του θέση, η αντιμετώπιση της εξωτερικής πρόπτωσης και η βελτίωση των συμπτωμάτων που σχετίζονται με αυτή.

Σε διαταραχές αποφρακτικής αφόδευσης, η χειρουργική θεραπεία στοχεύει στη διόρθωση μιας ανατομικής αιτίας που εμποδίζει την κένωση, όταν έχει τεκμηριωθεί ότι αυτή σχετίζεται με τα συμπτώματα.

Στην ακράτεια κοπράνων, ο στόχος είναι η μείωση της συχνότητας και της βαρύτητας των επεισοδίων και η βελτίωση της καθημερινής λειτουργικότητας και της ποιότητας ζωής.

Συχνές ερωτήσεις